Postać czasowa i wzajemna korelacją sygnałów tworzących całkowity sygnał wizyjny telewizji kolorowej CSWtvc

Celem badania było zapoznanie z postacią czasową i wzajemna korelacją sygnałów tworzących całkowity sygnał wizyjny telewizji kolorowej CSWtvc, tj sygnałów luminancji, wygaszania i synchronizacji, chrominancji i synchronizacji kolorów oraz dodatkowych sygnałów towarzyszących transmisji telewizyjnej takich jak np. teletekst, VPS.

Pracowaliśmy na następującym układzie pomiarowym:

Zgodnie z poleceniem zawartym w instrukcji, po włączeniu odbiornika i generatora, wybraliśmy system PAL D/K oraz wyłączyliśmy częstotliwości podnośnej chrominancji, sygnału synchronizacji koloru, teletekstu i VPS.

Pierwszym obrazem kontrolnym był obraz oznaczony jako B3.

Naszym zadaniem było zaobserwowanie i zarchiwizowanie poszczególnych linii na ekranie oscyloskopu.

Linia 60 składała się z pionowych pasów w różnych odcieniach szarości, począwszy od czerni do bieli. Podejrzewaliśmy, że „na początku” będzie poziom niski odpowiadający czerni, na końcu zaś wysoki charakteryzujący biel. I rzeczywiście, linia 60 miała przebieg czasowy:

Linia 60 została zakreślona czerwonym kwadratem.
Wyróżnione zostały obszary odpowiedzialne za biel, czerń, jak i impulsy wygaszania i synchronizacji

1. poziom czerni
2. poziom bieli
3. impuls wygaszania
4. impuls synchronizacji



Zgodnie z przewidywaniami przebieg linii 125 był „odwrotny”.
Linia zaczynała się białym paskiem, toteż zaraz po impulsie wygaszania pojawił się wysoki stan charakterystyczny dla transmitowanej bieli, na końcu zaś- niski- poziom czerni



Linia 210 przekazywała pionowe pasy naprzemienne białe i czarne o zmiennej szerokości. W lewej części obrazu mieliśmy prążki o mniejszej częstotliwości i czasie trwania, co jest widoczne na oscylogramie jako naprzemienne poziomy bieli i czerni, które w miarę zbliżania się do prawej krawędzi ekranu ulegały zagęszczaniu.



Przebieg linii 280 nie jest specjalnie atrakcyjny pod względem analizy.
Ponieważ na ekranie telewizora mieliśmy szary pas to przebieg czasowy sygnału obrazu tejże linii utrzymuje się na stałym poziomie, przerywanym jedynie impulsami synchronizacji i wygaszania.

Następnie przełączyliśmy generator na obraz kontrolny B4, który wyglądał następująco:

Oba półobrazy stanowiły gradację szarości, lecz górny był odwrócony o 180º względem dolnego. Ponadto poziom bieli był inny w dolnej części ekranu niż w górnej. W sprawozdaniu zamieściliśmy przebieg czasowy sygnału linii 169.


Linia 169 obrazuje pełną gamę kolorów, oczywiście w skali szarości, natomiast poprzedzająca ją linia 168 nie obrazuje bieli, co skutkuje mniejszym poziomem maksymalnym napięcia sygnału obrazu wizyjnego w tejże linii. Ponadto widać na oscylogramie, że linia 169 zaczyna się „szarą bielą” a kończy na czerni, zaś 169 rozpoczyna się polem czarnym a kończy polem pełnej, maksymalnej bieli.

Udało nam się uchwycić również jedną z linii zawierający znaczek firmowy producenta generatora. Jest to m.in. linia 103 o przebiegu jak na poniższym oscylogramie:




Wyraźnie widać, ze na białym polu znajdują się jakieś czarny punkty- to jest właśnie ów fragment znaczka producenta



W obrazie kontrolnym F3 mieliśmy znaleźć linie o najniższych numerach rozpoczynające się czarnym i białym kwadratem.

Pierwszą linią zawierającą fragment czarnego kwadratu-rozpoczynająca się czarnym polem była linia 23

zaś białym – 49.



Linia rozpoczynająca się czarnym kwadratem miała na początku ustawiony stan niski sygnału-odpowiadający czerni, zaś rozpoczynająca się białym- oczywiście wysoki- odpowiedzialny za wyświetlanie bieli. Zaraz po impulsach wygaszania jako pierwsze pojawił się albo stan niski- wyświetlanie czerni (linia 23) albo wysoki- bieli- linia 49.



W obrazach kontrolnych H4 i H3 mieliśmy znaleźć wszystkie numery linii zawierających białe poziome linie lub rzędy punktów obrazów.

Obraz kontrolny H3 wyglądał następująco:

natomiast H4 tak:

Sygnał linii zawierających białe poziome linie wyglądał następująco:


I powtarzał się regularnie co 20 linii począwszy od 29, na 309 skończywszy.
Wszystkich tego typu linii było 16. Wyznaczyliśmy empiryczną zależność pozwalającą w szybki sposób określić numer linii zawierającej wspomnianą poziomą linię koloru białego:

Podobnie miała się sytuacja, gdy próbowaliśmy znaleźć linie zawierające rzędy punktów. Również było 16 tych linii, analogicznie jak w przypadku kratki rozpoczynały się od 29 linii. Przebieg czasowy przykładowej- 69 linii został uwieczniony na poniższym oscylogramie:

Przy ustawionym obrazie kontrolnym G2 włączyliśmy sygnał koła.

Następnie zaobserwowaliśmy krawędzie koła, średnicę. Wyniki zapisaliśmy na oscylogramach.

Linia 50
Górna krawędź koła.
Cała linia jest ciemna z wyjątkiem jednego jasnego punktu- właśnie wierzchołka tego okręgu




Linia 100
Widoczne są dwa punkty okręgu




Linia 169 obrazuje średnicę koła




Linia 238 jest niejako powtórzeniem linii 100.
Odwzorowuje symetryczny punkt linii 100 obrazu względem środka ekranu, czyli na wysokości dolnej „ćwiartki” koła.




Linia 288 odpowiada za dolną krawędź okręgu. Na liniach poprzedzających widoczne jest, że składają się one z dwóch punktów, podczas gdy skrajna dolna- tylko z jednego.

Ostatnim punktem ćwiczenia było ustawienie obrazu B1 (8 pionowych pasów barwnych), następnie wyłączenie sygnału podnośnej chrominancji oraz synchronizacji koloru. Włączyliśmy natomiast sygnały teletekstu i VPS.
Na ekranie odbiornika nic się nie zmieniło po włączeniu sygnału teletekstu, gdyż odbiornik nie pracował w trybie teletekstu-był ustawiony na odbiór „zwykłego” sygnału telewizyjnego. Zaobserwowaliśmy natomiast zmiany w przebiegu sygnału dostarczanego do odbiornika- sygnał teletekstu pojawił się w liniach 11-16, czyli takich, których odbiornik nie wyświetla w zwykłym trybie pracy.


Linia 11- początek sygnału teletekstu i VPS


Linia 16- końcówka sygnału teletekstu i VPS


Linia 16- bez sygnału teletekstu i VPS

Wszelkie wnioski, jakie nasunęły się podczas wykonywania ćwiczenia zostały wpisane w odpowiednich punktach sprawozdania „na bieżąco”.